Д.Трамп, Ши Жиньпин, В.Путин нарын уулзалтыг 21 дүгээр зууны Ялтын бага хурал хэмээн тодорхойлж байна
2026 оны 11 дүгээр сарын 19-ний өдөр БНХАУ-ын Шэньжэнь хотноо Ази, Номхон далайн эдийн засгийн хамтын ажиллагааны байгууллага буюу APEC-ын дээд хэмжээний уулзалтын хүрээнд АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп, БНХАУ-ын дарга Ши Жиньпин, ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путин нар түүхэн дэх анхны гурван талт уулзалтаа хийлээ.
Дэлхийн цөмийн зэвсэгт гурван их гүрний удирдагчид нэгэн зэрэг нүүр тулан уулзаж буй энэхүү үйл явдлыг олон улсын шинжээчид 21 дүгээр зууны Ялтын бага хурал хэмээн тодорхойлж, олон улсын дэг журамд томоохон өөрчлөлт авчирна хэмээн хүлээж байна.
Гурван улсын төрийн тэргүүнүүд дэлхийн аюулгүй байдал болон стратегийн тогтвортой байдлын асуудлаар анх удаа ийнхүү хамтарсан хэлэлцээ хийж байгаа нь олон улсын анхаарлын төвд байна.
Уулзалтын хэлэлцэх асуудлын тэргүүн эгнээнд цөмийн зэвсгийн хяналтын асуудал бичигдэж байгаа бөгөөд АНУ-ын тал энэ чиглэлд шийдвэртэй алхам хийхээр төлөвлөж байна. АНУ болон ОХУ-ын хооронд байгуулсан New START гэрээний хугацаа 2026 оны хоёрдугаар сард албан ёсоор дууссантай холбогдуулан Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Оросын талын гэрээг сунгах саналыг няцаасан юм. Тэрээр үүний оронд Хятад улсыг албан ёсоор багтаасан шинэчилсэн бөгөөд орчин үеийн шаардлагад нийцсэн хэлэлцээр байгуулахыг шаардаж байна.
Хэдийгээр Бээжингийн зүгээс өөрийн цөмийн цэнэгт хошууны тоо буюу 620 нэгж нь АНУ-ын 5,042 болон ОХУ-ын 5,420 нэгжтэй харьцуулахад харьцангуй бага гэсэн үндэслэлээр ийм төрлийн хэлэлцээрт нэгдэхээс татгалзсаар ирсэн ч энэ удаагийн уулзалтаар уг асуудал дахин хөндөгдлөө.
Олон улсын геополитикийн хямралт нөхцөл байдал, тэр дундаа АНУ-ын Ирантай хийж буй дайн болон Газын зурваст үргэлжилж буй Израилийн халдлагуудын асуудал уулзалтын гол сэдвүүдийн нэг байлаа. Мөн тав дахь жилдээ үргэлжилж буй Украин дахь дайны асуудлыг удирдагчид нухацтай авч үзэж байна.
Хэдийгээр Цагаан ордны зөвлөхүүд эхэндээ энэ сэдвийг үндсэн хэлэлцэх асуудлаас гадуур үлдээхээр төлөвлөж байсан боловч Ерөнхийлөгч Дональд Трамп хоёр талын хохирол их байгаа нь энхийн хэлэлцээ хийх боломжийг бүрдүүлсэн гэж үзэж байгаагаа илэрхийлэв. Тэрээр Украины асуудлыг шийдвэрлэхэд маш ойрхон байгаагаа мэдэгдсэн нь олон улсын хамтын ажиллагаанд итгэл найдвар төрүүлж байна.
Гурван талт уулзалтаас гадна Ерөнхийлөгч Дональд Трамп бусад хоёр удирдагчтай ганцаарчилсан уулзалтуудыг тус тус зохион байгуулжээ. Түүний Владимир Путинтай хийсэн уулзалт нь 2025 оны наймдугаар сард Аляскад болсон дээд хэмжээний уулзалтаас хойшхи анхны биечлэн уулзалт болж байгаагаараа онцлог юм. Харин Ши Жиньпинтэй энэ онд гурав дахь удаагаа нүүр тулан уулзаж байгаа нь хоёр улсын харилцааны идэвхтэй байдлыг илтгэж байна.
Үүнээс гадна АНУ болон Хятадын талууд хиймэл оюун ухааны аюулгүй байдал, тэр дундаа учирч болзошгүй эрсдэлээс урьдчилан сэргийлэх мэдэгдлийн механизм байгуулах асуудлыг тусгайлан хэлэлцэж байгааг албаны эх сурвалжууд онцоллоо.
Энэхүү дээд хэмжээний уулзалт нь дэлхийн хэмжээнд ихээхэн хүлээлт үүсгэхийн зэрэгцээ зарим улс орнуудын зүгээс болгоомжлол дагуулж байна. Тухайлбал, Украины Ерөнхийлөгч Володимир Зеленський болон Европын холбооны зарим орнууд дэлхийн их гүрнүүд өөрсдийнх нь оролцоогүйгээр Украины асуудлаар нууц тохиролцоо хийх вий гэхээс эмээж буйгаа илэрхийлсэн.
Шинжээчдийн үзэж буйгаар, энэхүү арга хэмжээ нь Бээжингийн хувьд дэлхийн хэмжээний зуучлагч, гол тоглогч гэдгээ бататгах стратегийн ач холбогдолтой байгаа төдийгүй өрнөдийн орнууд болон Оросын хоорондын харилцаанд шинэ эргэлт гарах эсэхийг тодорхойлох чухал үйл явдал болох юм.
Эх сурвалж:
• pbs.org
Сэтгэгдэл (0)
Уншигч та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын нэр төрд халдахгүй, ёс бус, бүдүүлэг үг хэллэг ашиглахгүй байж, өөрийн болоод хүний үзэл бодлыг хүндэтгэнэ үү.
Одоогоор сэтгэгдэл байхгүй байна. Та анхны сэтгэгдлийг бичээрэй.