Оросын хамгийн эртний хараат бус хэвлэл Новая Газета сонин 33 жилийн дараа хаалгаа барилаа
Оросын хамгийн нөлөө бүхий бөгөөд хамгийн эртний хараат бус хэвлэл болох "Новая Газета" сонин 33 жилийн турш эрэн сурвалжлах сэтгүүл зүйн салбарт ажилласны эцэст Москва дахь үйл ажиллагаагаа бүрмөсөн зогсоож, 2026 оны 11 дүгээр сарын 9-ний өдөр серверүүдээ унтраалаа.
Тус сонин хаагдах шийдвэр нь ОХУ-ын эрх баригчдын зүгээс үзүүлж буй олон жилийн системтэй шахалт, цензур болон санхүүгийн боомилолтын үр дүнд гарсан түүхэн үйл явдал болж байна. Сүүлийн өдрүүдэд өрнөсөн үйл явдлууд нь тус сонины ажилтнуудыг аюулгүй байдлын үүднээс ийм хүнд шийдвэр гаргахад хүргэсэн бөгөөд энэ нь Оросын дотоод дахь чөлөөт хэвлэлийн орон зай бүрмөсөн үгүй болсныг илтгэж байгаа юм.
Тус сониныг хаах үйл явц 2026 оны турш эрчимтэй өрнөсөн цуврал дарамт шахалтын үр дүн байлаа. Тухайлбал, 2026 оны 4 дүгээр сарын 9-ний өдөр ОХУ-ын Мөрдөн байцаах хорооны ажилтнууд Москва дахь редакцын байранд 13 цагийн турш нэгжлэг хийсэн нь нөхцөл байдлыг хурцатгасан юм. Үүний дараа 9 дүгээр сарын 4-ний өдөр Оросын эрх баригчид тус сонины нийт редакцийн багийг "гадаадын төлөөлөгч" хэмээн зарласан нь үйл ажиллагаанд нь хамгийн том цохилт болсон байна.
Энэхүү статус нь банк, санхүүгийн байгууллагуудыг уншигчдын хандив тусламжийг хүлээн авахыг хориглоход хүргэсэн бөгөөд хандив нь тус хэвлэлийн орлогын цорын ганц хууль ёсны эх үүсвэр байсан юм.
Сонины удирдлагууд болон сэтгүүлчид сүүлийн саруудад байнгын мөрдлөг, хавчлага доор ажиллаж иржээ. 10 дугаар сарын 15-нд ерөнхий редактор Сергей Соколовын гэрт нэгжлэг хийсэн бол, 10 дугаар сарын 19-нд сонины редакцийг 30 жилийн турш байрласан Потаповскийн эгнээ дэх түүхэн байрнаасаа нүүхийг албан ёсоор шаардсан байна.
10 дүгээр сарын 26-ны өдөр Нобелийн энх тайвны шагналт, ерөнхий редактор асан Дмитрий Муратов болон Сергей Соколов нар ажилтнуудтайгаа нууц уулзалт хийсэн юм. Тэд өөрсдийн албан өрөөгөө тагнаж чагнаж байгаагаас эмээж, зэргэлдээх барилгын хонгилд уулзсан бөгөөд энэ үеэр сониныг "экстремист байгууллага" гэж зарлахаас өмнө үйл ажиллагаагаа зогсоох эцсийн шийдвэрийг гаргажээ. Ингэснээр сэтгүүлчдээс эхлээд үйлчлэгч хүртэлх бүх ажилтнуудаа баривчлагдах аюулаас хамгаалж чадсан байна.
Үйл ажиллагаагаа зогсоох албан ёсны мэдэгдэлдээ редакцийн баг "Сонин дахин оршин тогтнохоо болилоо. Оросын эрх баригчид болон тусгай албад манай багийг үйл ажиллагаагаа зогсооход хүчээр хүргэлээ" хэмээн дурджээ.
Дмитрий Муратов энэхүү үйл явдлыг тайлбарлахдаа,
"Бид үхээгүй, тэд биднийг Үндсэн хуультай хамт алчихлаа" хэмээн эрс хатуу мэдэгдсэн байна.
11 дүгээр сарын 9-ний сүүлчийн өдөр ажилтнууд байраа суллаж, гэрлээ унтраах үедээ өнгөрсөн хугацаанд амиа алдсан зургаан сэтгүүлчийнхээ, түүний дотор Анна Политковскаягийн хөргийг хананаас авч, хаалган дээрээ "Энд Новая Газета амьдарч байв" гэсэн бичиг үлдээсэн нь туйлын сэтгэл хөдөлгөм мөч байлаа.
Олон улсын хамтын нийгэмлэг болон хүний эрхийн байгууллагууд энэхүү явдлыг эрс буруушааж байна. "Эмнести Интернэшнл" байгууллага үүнийг Оросын хэвлэлийн эрх чөлөөнд учирсан нөхөж баршгүй гарз гэж нэрлэсэн бол Сэтгүүлчдийг хамгаалах хороо (CPJ) санхүүгийн боомилолт болон цагдаагийн дайралт нь хараат бус хэвлэлийг ажиллах боломжгүй болгосныг онцолжээ.
Харин Кремлийн хэвлэлийн төлөөлөгч Дмитрий Песков энэхүү хаалтыг "ердийн, хэвийн үйл явц" хэмээн тодорхойлсон байна. Москва дахь төв редакц хаагдсан ч тус сонины үзэл санаа Латвийн Рига хотод төвлөрөх "Новая Газета Европ" төслөөр дамжин үргэлжлэх төлөвтэй байна.
Эх сурвалж:
• cpj.org
Сэтгэгдэл (0)
Уншигч та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын нэр төрд халдахгүй, ёс бус, бүдүүлэг үг хэллэг ашиглахгүй байж, өөрийн болоод хүний үзэл бодлыг хүндэтгэнэ үү.
Одоогоор сэтгэгдэл байхгүй байна. Та анхны сэтгэгдлийг бичээрэй.